Odkąd istnieją media wideo, za kulisami branży rozrywkowej toczy się wojna formatów. Zwycięzcami każdej ery były VHS, DVD i panujący mistrz 4K, Blu-ray. Ale co z tymi, które nie przetrwały trudów czasu?

Zanim streaming zdominował rynek, świat domowej rozrywki był areną walki wielu innowacyjnych, choć czasem nietrafionych formatów. Oto szczegółowe spojrzenie na pięć z nich, które przegrały walkę z czasem. W historii zapomniano więcej fizycznych formatów wideo, niż można zliczyć, od LaserDisc, przez Betamax, po Game Boy Advance Video.
1. LaserDisc (LD)
- Premiera: 1978 r. (jako „DiscoVision”)
- Średnica: 12 cali (ok. 30 cm)
- Pojemność: Ok. 60 minut na stronę
- Dlaczego nie przetrwał? Mimo doskonałej jakości obrazu (lepszej niż VHS), odtwarzacze i płyty były bardzo drogie. Rozmiar płyt czynił je również nieporęcznymi.
- Ciekawostka: Płyta składała się z dwóch sklejonych ze sobą krążków, co pozwalało na zapis po obu stronach.
2. Betamax
- Premiera: 1975 r. (Sony)
- Nośnik: Taśma magnetyczna ½ cala
- Czas nagrywania: Ok. 1 godzina
- Dlaczego nie przetrwał? Przegrał „wojnę formatów” z VHS. Choć oferował podobną jakość, kasety VHS mogły pomieścić 2 godziny materiału, a odtwarzacze VCR były o połowę tańsze (ok. 200-400$ w latach 80. względem 2000$ za Betamax).
3. VideoNow
- Premiera: 2003 r. (Tiger Electronics)
- Nośnik: PVD (Personal Video Disc)
- Pojemność: Ok. 25 minut (jeden odcinek kreskówki)
- Dlaczego nie przetrwał? Początkowo wyświetlał obraz tylko w czerni i bieli. Mimo niskiej ceny urządzenia, konieczność zakupu wersji kolorowej rok później zniechęciła konsumentów. Został wyparty przez iPody i nowocześniejsze urządzenia przenośne.
4. UMD (Universal Media Disc)
- Premiera: 2004 r. (Sony, dla konsoli PSP)
- Pojemność: 1.8 GB
- Dlaczego nie przetrwał? Filmy na UMD kosztowały tyle samo co DVD, oferując mniejszą funkcjonalność (tylko na PSP). Plastikowe obudowy były podatne na pęknięcia i kurz. Produkcję filmów zakończono w 2011 r.
5. Game Boy Advance Video
- Premiera: 2004 r.
- Nośnik: Specjalne kartridże GBA (jasnoszare)
- Jakość: Rozdzielczość 240p (mocna kompresja)
- Dlaczego nie przetrwał? Bardzo niska jakość obrazu wynikająca z ograniczeń pojemności kartridża. Nintendo zablokowało możliwość odtwarzania ich na GameCube (Game Boy Player), aby zapobiec nagrywaniu treści na magnetowidy.
Porównanie formatów
| Format | Rok premiery | Główna wada | Grupa docelowa |
|---|---|---|---|
| LaserDisc | 1978 | Cena i rozmiar | Audiofile/Kinomaniacy |
| Betamax | 1975 | Krótki czas nagrania | Użytkownik domowy |
| VideoNow | 2003 | Obraz czarno-biały | Dzieci |
| UMD | 2004 | Brak uniwersalności | Posiadacze PSP |
| GBA Video | 2004 | Silna kompresja | Dzieci/Gracze |
➔ Obserwuj nas w Google News, aby być na bieżąco!
źródło: BGR