Analiza naukowa: „Projekt Hail Mary” – fikcja vs. rzeczywistość

Eksperci z NASA i świata biologii analizują naukową stronę hitu „Projekt Hail Mary”, wskazując, gdzie wizja Andy’ego Weira spotyka się z faktami, a gdzie ustępuje miejsca filmowej dramaturgii.

Film Projekt Hail Mary (ang. Project Hail Mary) autorstwa Andy’ego Weira to dzieło, które stara się rygorystycznie trzymać zasad fizyki i biologii, jednocześnie serwując emocjonującą historię o ratowaniu ludzkości. Poniżej znajduje się szczegółowa analiza naukowych aspektów tej opowieści, opracowana na podstawie opinii ekspertów.

Biologia Astrofagów: Czy życie w próżni jest możliwe?

Głównym zagrożeniem w powieści są astrofagi – jednokomórkowe organizmy żerujące na energii słonecznej.

• Perspektywa naukowa: Tina Hesman Saey, badaczka biologii molekularnej, zauważa, że mikroby są jedynymi organizmami zdolnymi do przetrwania w tak skrajnych warunkach.
• Możliwości: Organizmy jednokomórkowe (ekstremofile) na Ziemi żyją w temperaturach powyżej 100℃, w ogromnym ciśnieniu rowów oceanicznych lub w warunkach wysokiego promieniowania.
• Wątpliwości: Trudno znaleźć organizm, który jednocześnie radziłby sobie z ekstremalnym upałem Słońca, absolutnym zerem kosmosu, próżnią oraz miażdżącą atmosferą planet takich jak Wenus.
• Inspiracja: Andy Weir przyznał, że inspiracją dla astrofagów były algi i pleśń, co tłumaczy ich zdolność do masowego pochłaniania energii.

Astronomia: Tempo przyćmienia Słońca

W fabule astrofagi powodują spadek jasności Słońca o 10% w ciągu zaledwie 30 lat.

• Rzeczywistość: Prawdziwe Słońce zwiększa swoją jasność o około 10% co miliard lat.
• Krytyka: Carolyn Gramling (reporterka nauk o Ziemi) podkreśla, że tempo zmian w filmie jest „zdumiewająco szybkie” i wykracza poza wszelkie naturalne procesy astronomiczne.
• Licentia poetica: Jest to klasyczny zabieg „przyspieszenia” nauki na potrzeby dramatyzmu – bez tak szybkiego tempa ludzkość nie czułaby presji czasu, która napędza fabułę.

Ludzki organizm w głębokim kosmosie

Ryland Grace spędza w przestrzeni kosmicznej kilka lat, zanim dotrze do układu Tau Ceti.

• Dane NASA: Obecny rekord ciągłego pobytu w kosmosie to 371 dni. Misja Grace’a znacznie przekracza te limity.
• Skutki zdrowotne: Po zaledwie 5 miesiącach w stanie nieważkości astronauta może stracić do 40% masy mięśniowej i 12% gęstości kostnej. Długotrwała izolacja i promieniowanie kosmiczne stanowią jeszcze większe zagrożenie dla psychiki i DNA.
• Wniosek: Przetrwanie wieloletniej podróży bez zaawansowanych systemów grawitacji sztucznej lub ochrony przed promieniowaniem jest obecnie poza zasięgiem naszej technologii.

Komunikacja: Sieć Głębokiego Kosmosu (Deep Space Network)

Film sugeruje, że statek będzie „oczekiwał na instrukcje” z Sieci Głębokiej Kosmosu (DSN).

• Sprostowanie NASA: W rzeczywistości DSN to system anten rozlokowanych na całym świecie, który utrzymuje ciągłą łączność ze statkami kosmicznymi. Nie ma momentów „oczekiwania” w sensie pasywnym; dane są przesyłane i odbierane nieustannie, o ile pozwala na to fizyka (np. opóźnienie sygnału wynikające z prędkości światła c).

Podsumowanie: Czy to „twarde” science-fiction?

Pomimo kilku drobnych nieścisłości, „Projekt Hail Mary” jest uznawany za jeden z najbardziej rzetelnych naukowo obrazów ostatnich lat.

„Projekt Hail Mary” udowadnia, że prawdziwa nauka może być równie fascynująca, co czysta fantazja, a postać Rylanda Grace’a (w filmie granego przez Ryana Goslinga) staje się symbolem potęgi ludzkiego intelektu w obliczu zagłady.

źródło: BGR