Naukowcy z Uniwersytetu Technicznego w Wiedniu (TU Wien) we współpracy z firmą Cerabyte stworzyli najmniejszy na świecie kod QR.

Ma on powierzchnię zaledwie 1,98 mikrometra kwadratowego, co czyni go mniejszym od większości bakterii. Osiągnięcie to zostało oficjalnie wpisane do Księgi Rekordów Guinnessa i stanowi przełom w technologii długoterminowego przechowywania danych.
W dobie cyfrowej rewolucji, gdzie tradycyjne nośniki magnetyczne i elektroniczne ulegają degradacji po zaledwie kilku latach, nowe odkrycie oferuje stabilność liczoną w setkach, a nawet tysiącach lat. Kluczem do sukcesu okazało się połączenie precyzji atomowej z wytrzymałością ceramiki.
➔ PRZECZYTAJ TAKŻE: Mniejszy niż ziarenko piasku: fizycy tworzą najmniejszy na świecie piksel świetlny
Skala mniejsza niż życie
Struktura stworzona przez zespół prof. Paula Mayrhofera jest tak drobna, że jej dostrzeżenie za pomocą standardowych mikroskopów optycznych jest fizycznie niemożliwe. Kod można odczytać jedynie przy użyciu mikroskopu elektronowego.
Dane techniczne rekordu:
- Powierzchnia: 1,98 mikrometra kwadratowego.
- Rozmiar piksela: 49 nanometrów (ok. 10 razy mniej niż długość fali światła widzialnego).
- Technologia zapisu: Skupiona wiązka jonów wytrawiająca wzór w cienkiej warstwie ceramicznej.
- Skalowalność: Teoretycznie na jednej kartce A4 można by zapisać ponad 2 terabajty danych.
Dlaczego ceramika?
Wybór materiału nie był przypadkowy. Naukowcy wykorzystali doświadczenia z prac nad wysokowydajnymi narzędziami skrawającymi, gdzie cienkie warstwy ceramiczne muszą pozostać stabilne w ekstremalnych warunkach. W mikroskopijnej skali atomy mają tendencję do przemieszczania się, co w tradycyjnych nośnikach prowadzi do utraty danych. Ceramika eliminuje ten problem, tworząc „cyfrowe inskrypcje” odporne na upływ czasu.
Ekologia i bezpieczeństwo bez energii
Jedną z największych zalet ceramicznych nośników danych jest ich pasywność. W przeciwieństwie do nowoczesnych centrów danych, które zużywają ogromne ilości energii na chłodzenie i podtrzymywanie pracy serwerów, zapis w ceramice:
- Nie wymaga zasilania do przechowywania informacji.
- Nie wymaga chłodzenia, co znacząco redukuje emisję CO2.
- Jest odporny na czynniki zewnętrzne, które niszczą elektronikę.
Przyszłość „wiecznej” pamięci
Alexander Kirnbauer z zespołu badawczego podkreśla, że rekord Guinnessa to dopiero początek. Naukowcy dążą teraz do zwiększenia prędkości zapisu i opracowania skalowalnych procesów produkcyjnych, które pozwoliłyby na komercyjne wykorzystanie ceramicznych systemów w przemyśle.
Wizja przyszłości to świat, w którym najważniejsze informacje ludzkości nie są zapisane na ulotnych dyskach, lecz w trwałych, obojętnych materiałach – podobnie jak inskrypcje starożytnych cywilizacji, które możemy odczytać do dziś, tysiące lat po ich powstaniu.
Nowy rekord Guinnessa potwierdza, że kod QR od TU Wien i Cerabyte jest o 63% mniejszy od poprzedniego rekordzisty, otwierając zupełnie nowy rozdział w historii archiwizacji danych.
➔ Obserwuj nas w Google News, aby być na bieżąco!
źródło: ScitechDaily